„optimum pH dla roślin, można powiedzieć, że nasze rośliny uprawne są przystosowane do odczynu gleby w szerokich granicach od pH 4 do pH 8 (tab. 43).
Do roślin nie znoszących gleb kwaśnych należy przede wszystkim lucerna, następnie pszenica, burak cukrowy, koniczyna czerwona, jęczmień i w pewnym stopniu groch. Drugą grupę stanowią rośliny mało wrażliwe na odczyn środowiska. Rozwijają się one równie dobrze w odczynie kwaśnym, jak obojętnym i słabo zasadowym. Do roślin tych należy żyto i owies (w różnych odmianach). Do trzeciej grupy należą rośliny wymagające zdecydowanie kwaśnego odczynu, jak łubin lub ziemniaki.
Wymowny przykład zależności plonów buraka cukrowego od pH gleby podaje Arrhenius, który zbadał 70 000 gleb w 15 000 gospodarstwach rolnych, w 18 okręgach doświadczalnych Szwecji (tab. 44).
Z powyższej tabeli widzimy, że na glebach szwedzkich optymalny odczyn pH dla buraka cukrowego wynosił 7,0— —7,6. Dane Arrheniusa mają dużą wartość praktyczną ze względu na olbrzymią liczbę zbadanych gleb.
Względność pojęcia optymalnego pH. Wyniki badań na temat optimum pH nie zawsze są zgodne. Jest to całkowicie
zrozumiałe, gdy się uwzględni, że zmieniając pH gleby, zmieniamy jednocześnie wiele innych czynników zależnych od pH. Te dodatkowe czynniki, jak procesy mikrobiologiczne, udostępnienie roślinom azotu i kwasu fosforowego oraz zmiany w kompleksie sorpcyjnym gleby, które będą omówione później, wywierają działanie wtórne, co może zmieniać wpływ samego odczynu na rozwój roślin. Wobec tego, że zmiany odczynu gleby pociągają za sobą szereg dodatkowych zmian w zespole czynników wzrostu, nie należy oczekiwać ścisłego sprecyzowania optimum pH dla poszczególnych roślin. To optimum w różnych warunkach może ulegać pewnym zmianom. Poszukiwanie zbyt dokładnych granic optymalnego pH byłoby nieporozumieniem. W przybliżeniu można jednak przeprowadzić podział roślin na kwasolubne, zasadolubne albo mało wrażliwe na odczyn gleby.“(16)